Santral sinir sistemi etkili ilaçlardan bazıları şunlardır:
Santral sinir sistemi etkili ilaçlar, bağımlılık yapıcı olabileceğinden yeşil reçete ile reçetelendirilir
İlaç kullanımı ve dozajı konusunda bir sağlık uzmanına danışılması önerilir.
Merkezi sinir sistemi (MSS) ve periferik sinir sistemi (PSS) arasındaki temel farklar şunlardır: 1. Konum: - MSS: Beyin ve omurilikten oluşur. - PSS: Merkezi sinir sisteminin dışında, vücudun diğer kısımlarında bulunan sinirlerden oluşur. 2. İşlev: - MSS: Vücudun denetim ve yönetimini sağlar, düşünme, öğrenme, hafıza gibi karmaşık işlevleri düzenler. - PSS: Merkezi sinir sistemi ile organlar arasındaki iletişimi sağlar, duyuları beyne taşır ve kaslara hareket sinyalleri gönderir. 3. Bileşenler: - MSS: Beyin, beyincik, beyin sapı ve omurilikten oluşur. - PSS: Kranyal sinirler, spinal sinirler ve sinir düğümlerini içerir. 4. Kontrol: - MSS: İstemli hareketleri başlatır ve omurilik reflekslerini kontrol eder. - PSS: Otonom (istemsiz) ve somatik (istemli) hareketleri kontrol eder.
Nörolojik hastalıkların tedavisinde kullanılan bazı ilaç grupları: Antiepileptik ilaçlar. Antidepresanlar. Antipsikotik ilaçlar. Kaygı giderici ilaçlar. Mizaç dalgalanmalarını önleyen ilaçlar. Nörolojik hastalıkların tedavisi için kullanılan ilaçlar, gebelik ve emzirme döneminde anne ve bebek açısından riskler taşıyabilir. Bu nedenle, ilaç kullanımı mutlaka doktor kontrolünde olmalıdır.
İlaçların sinapslardaki etkileri, nöronal iletişimi çeşitli şekillerde değiştirmeleri ile ilgilidir. Bu etkiler şunlardır: 1. Agonistler: İlgili reseptörlere bağlanarak nörotransmitterleri taklit eder ve sinyali artırır. 2. Antagonistler: Nörotransmitter etkisini bloke eder. 3. Geri Alım İnhibitörleri: Nörotransmitterlerin presinaptik nörona geri emilmesini engeller. 4. Uyarıcılar: Sinapstaki nörotransmitterlerin yeniden alımını engelleyerek konsantrasyonlarını artırır, böylece zevkli duyuları güçlendirir ve davranışları pekiştirir. 5. Depresanlar: Nörotransmitter GABA'nın etkilerini artırarak merkezi sinir sistemi üzerinde inhibisyon ve depresan etkiler yaratır. 6. Halüsinojenler: Serotonin sinyalini değiştirerek algısal çarpıklıklara ve bilinçte değişikliklere yol açar.
Merkezi sinir sistemi (MSS), sinir sisteminin en büyük bölümünü teşkil eden, beyin ve omurilikten oluşan yapıdır. Bazı sınıflandırmalarda retina ve kraniyal sinirler de MSS'ye dâhil edilir. Merkezi sinir sisteminin temel işlevleri: Duyusal işlev. Bilişsel işlev. Motor fonksiyon. Merkezi sinir sisteminin parçaları: Beyin. Beyincik. Beyin sapı. Omurilik.
Merkezi sinir sistemini en çok etkileyen faktörler arasında şunlar bulunur: Hastalıklar: Diyabet, lupus, romatoid artrit gibi hastalıklar sinir sistemi sorunlarına yol açabilir. Kaza sonucu yaralanmalar: Araba çarpmaları ve düşmeler, sinirlere zarar verebilir. Zehirli maddeler: Kemoterapi ilaçları, yasadışı uyuşturucular, aşırı alkol ve zehirli maddeler sinir hasarına neden olabilir. Yaşlanma süreci: Yaşlandıkça, nöronların sinyalleri eskisi kadar hızlı hareket etmeyebilir ve refleksler yavaşlayabilir. Ayrıca, sağlıklı beslenmemek, düzenli egzersiz yapmamak ve yeterli uyku almamak da merkezi sinir sistemini olumsuz etkileyebilir.
İlaçlar, çeşitli kriterlere göre farklı türlere ayrılabilir: Etki şekillerine göre: Kolinerjik; Adrenerjik; Dopaminerjik; Opiyaterjik. Etki yerlerine göre: Kalp ilaçları; Damar ilaçları; Sindirim ilaçları; Solunum ilaçları; Sinir sistemi ilaçları. Oluşturdukları etki çeşidine göre: Spazm çözücüler; Kas gevşeticiler; Ağrı kesiciler; Balgam söktürücüler; Ateş düşürücüler; İdrar söktürücüler. Farmasötik şekillerine göre: Katı ilaçlar; Sıvı ilaçlar; İki fazlı sistemler; Yarı katı ilaçlar; Aerosoller; Parenteral preparatlar; Radyofarmasötikler; Kontrollü salım sistemleri. İlaçlar ayrıca, doğal kaynaklardan elde edilen veya sentetik olarak hazırlanan şeklinde de sınıflandırılabilir. İlaç türleri hakkında daha detaylı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir: tr.wikipedia.org; avys.omu.edu.tr; acikders.ankara.edu.tr.
Sağlık
Safra Kesesi Pankreası Nasıl Etkiler?
Santral sinir sistemi etkili ilaçlar nelerdir?
Sarı bezelye neye iyi gelir?
Sargı bezinin faydaları nelerdir?
REM ve derin uyku nedir?
Rezeksiyon neden yapılır?
Sağlık Bakanlığı web sitesinden hangi işlemler yapılır?
Sağlık hizmetleri basamakları kaça ayrılır?
Roza ve gül hastalığı aynı mı?
Sakroiliak eklem nerede bulunur?
Regl kanaması en yoğun ne zaman olur?
Proteini fazla almak zararlı mı?
Pusette kaç aylıkken oturulur?
Prostat kanserinde T1 ve T2 ne demek?
Sauna ve buhar odası farkı nedir?
Saçta kepeklenme hangi vitamin eksikliğinden olur?
Retraksiyon ne zaman düzelir?
Sanitasyon ve hijyen arasındaki fark nedir?
Rentek pozisyonu kimlere verilir?
Sarı ve kara halile farkı nedir?
Regl sırasında rahimden ne atılır?
Santral protrüzyonu tehlikeli midir?
R-R aralığı kaç olmalı?
Salmonella nedir ve belirtileri nelerdir?
Rektal tuşe ve rektovajınal muayene nedir?
Rh pozitif ve Rh negatif evlenebilir mi?
Sağlık helikopterleri hangi durumlarda kullanılır?
Romatoid ve iltihaplı romatizma aynı şey mi?
Prolaktin hormonu yüksek olursa hamile kalınır mı?
PT değeri kaç olursa tehlikeli?
Sağ göz ve sol göz farkı kaç olursa gözlük gerekir?
Retroperitoneal paraaortik lenf nodları nedir?
Rad değeri kaç olursa tehlikeli?
Sağlık Bakanlığı ilk yardım sertifikası nasıl alınır?
Rotarix aşısı ne işe yarar?
Rahim biyopsisi kanser tanısı için yeterli mi?
SAA hangi hastalıklarda yükselir?
Rahimden parça alınırken nelere bakılır?
Rekonstrüktif tıp ne demek?
Regl kanının rengi nasıl olmalı?