Radyasyondan korunmada Uluslararası Radyasyondan Korunma Komisyonu'nun (ICRP) belirlediği üç temel ilke şunlardır :
Radyasyondan korunmada diğer önemli yöntemler :
Diş hekimliğinde radyasyondan korunma ve radyasyon güvenliği, hastaların ve sağlık personelinin gereksiz radyasyona maruz kalmasını önlemek için alınan önlemleri ifade eder. Radyasyondan korunmada temel ilkeler: Gereksiz ışınlanmanın önlenmesi. En düşük dozun uygulanması. Koruyucu ekipman kullanımı. Radyasyon güvenliği için diğer öneriler: Cihazların periyodik kontrollerinin yapılması. X-ışını tüpünün hasta veya personel tarafından elle tutulmaması. Radyasyon odasının uygun şekilde konumlandırılması ve koruyucu panellerle çevrilmesi. Personel için düzenli radyasyon güvenliği eğitimleri düzenlenmesi.
Radyasyon alanları, maruz kalınacak yıllık dozun 1 mSv değerini geçme olasılığına göre ikiye ayrılır: 1. Denetimli Alanlar: Radyasyon görevlilerinin giriş ve çıkışlarının özel denetime tabi olduğu, çalışmalarının radyasyondan korunma bakımından özel kurallara bağlı olduğu ve görevi gereği radyasyonla çalışan kişilerin ardışık beş yılın ortalama yıllık doz sınırlarının 3/10’undan fazla radyasyon dozuna maruz kalabilecekleri alanlardır. 2. Gözetimli Alanlar: Radyasyon görevlileri için yıllık doz sınırlarının 1/20’sinin aşılma olasılığı olup, 3/10’unun aşılması beklenmeyen, kişisel doz ölçümü gerektirmeyen fakat çevresel radyasyonun izlenmesini gerektiren alanlardır.
En tehlikeli radyasyon kaynağı, yüksek enerjisi sayesinde atomlardan elektron kopararak maddeyi iyonlaştırma yeteneğine sahip olan iyonlaştırıcı radyasyondur. İyonlaştırıcı radyasyon kaynakları iki ana kategoriye ayrılır: 1. Doğal kaynaklar: Kozmik radyasyon, radon gazı, yer kabuğundaki radyoaktif elementlerin bozunması. 2. Yapay kaynaklar: Tıbbi x-ışınları, endüstriyel gama ışınları, nükleer enerji santralleri. En tehlikeli iyonlaştırıcı radyasyon türlerinden bazıları: Gama ışınları ve X-ışınları. Alfa ve beta parçacıkları. Radyasyonun tehlikeleri, dozuna ve maruz kalma süresine bağlı olarak değişir.
Radyasyon dozuna bağlı olmayan etkiler hakkında bilgi bulunamadı. Ancak, radyasyonun sağlık üzerindeki etkileri hakkında genel bilgi verilebilir. Radyasyonun sağlık üzerindeki etkileri, maruz kalınan doz, süre ve maruziyetin şekline bağlı olarak değişir. Radyasyonun bazı etkileri: Düşük dozda ve uzun sürede maruziyet. Yüksek dozda kısa süreli maruziyet. Gebe kadınlarda maruziyet. Radyasyonun etkilerini azaltmak için korunma önlemleri alınmalı ve maruziyet minimuma indirilmelidir.
Hamile kadınların korunması gereken radyasyon türleri şunlardır: İyonlaştırıcı radyasyon: Hastanelerde kullanılan röntgen, tomografi ve nükleer tıp yöntemleri gibi X ışını içeren cihazlar. Radyoaktif maddeler: Tanı ve tedavi amaçlı kullanılan radyoaktif maddeler. Hamile kadınlar için güvenli görüntüleme yöntemleri ise ultrasonografi (USG) ve manyetik rezonans görüntüleme (MRG/MRI) olarak kabul edilir; çünkü bu yöntemler radyasyon içermez veya çok düşük düzeyde iyonlaştırıcı olmayan radyasyon kullanır. Radyasyon içeren bir görüntüleme testi gerektiğinde, koruyucu önlemler (kurşun önlük gibi) mutlaka alınmalıdır.
100 mSv radyasyona maruz kalmak tehlikelidir, çünkü bu doz, kanser riskinin artmasıyla ilişkilendirilen en düşük yıllık doz miktarıdır. Daha yüksek dozlar, ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir: 500 mSv: Maruz kalanların yarısını bir ay içinde öldürebilir. 1000 mSv: Mide bulantısına neden olur ve uzun yıllar sonra her 100 kişiden 1’inde kansere yol açabilir. Radyasyonun etkileri, dozun yanı sıra türüne, maruz kalma süresine ve kişinin bireysel özelliklerine bağlı olarak değişir. Radyasyondan korunmak için güvenlik önlemleri alınmalıdır.
En iyi radyasyon kalkanı olarak değerlendirilebilecek bir malzeme veya ürün bulunmamaktadır. Ancak, radyasyondan korunmak için kullanılan bazı yöntemler ve ürünler şunlardır: Doğal taşlar: Turmalin, şungit, ametist gibi bazı taşlar, elektromanyetik alanlara karşı koruyucu etki sağladığı düşünülmektedir. Radyasyon kalkanları ve koruyucu kılıflar: Cep telefonları ve tabletler için özel olarak tasarlanan radyasyon emisyonunu azaltan kılıflar ve Wi-Fi routerlar için radyasyon kalkanları kullanılabilir. Topraklama yöntemleri: Elektrikli cihazların topraklanması, elektromanyetik alanların oluşumunu azaltabilir. Polimer/metal oksit içeren nano kompozitler: Bu tür malzemeler, radyasyon soğurucu kalkanlar olarak geliştirilmiştir. Radyasyondan korunma yöntemleri hakkında doğru bilgi ve ürün seçimi için bir uzmana danışılması önerilir.
Eğitim
Radyasyondan korunma ilkeleri nelerdir?
PİSA sınavı için hangi eğitim materyalleri kullanılır?
Ses uzayda nasıl yayılır?
SDÜ online harç ödeme nasıl yapılır?
Sigma ve pi bağı arasındaki fark nedir?
Satürn neden bu kadar önemli?
Portekiz'in Afrika'daki sömürgeleri ne zaman bağımsızlık kazandı?
Prof. kadrosu müracaatında başlıca eserden maksat nedir?
Sayı ve basamak değeri arasındaki fark nedir?
Protein sentezinde hangi enzimler görev alır?
Rejenerasyon nedir?
Rehberlik ve Araştırma Merkezi ne iş yapar?
Sihirli Kutu Gizemi kaç yaş için uygundur?
PQ testi nedir?
Rasyonel sayilarda eksili çarpma nasıl yapılır?
Radyasyon ve radyasyondan korunma dersi nedir?
Renk çarkında hangi renkler var?
Post Doktora ile doktor öğretim üyesi aynı mı?
Pyr testi pozitif hangi bakteri?
Seramik kaç derece ısıya dayanır?
Robert Hooke'un hayatı kısaca özet?
Sanayi Devrimi ve endüstriyel devrim aynı şey mi?
Sarı renk hangi yükselti?
Potak gübresi fındığa iyi gelir mi?
Saygı duyduğumuz kişiler ve değerler nelerdir?
Radyo dalgalarının en büyük özelliği nedir?
Sağlıkta 3 yıllık bölümler nelerdir?
Roma ve İtalya'nın eski ismi nedir?
Saat hesaplama nasıl yapılır?
SCI ve SSCI dışındaki alan endeksleri nelerdir?
Selülozu hangi çözücüler çözer?
Puan türleri nelerdir?
Samsun derelerinde hangi taş bulunur?
Potasyum ve potasyum sülfat aynı şey mi?
Reflektif ve reflekte arasındaki fark nedir?
Sihirli kutu nasıl çalışır?
Saturn döngüsü kaç yıl sürer?
Sec ve cosec hangi eksende?
Rasyonel sayılarda toplama çıkarma çalışma sayfası nasıl hazırlanır?..
Reel sayılar ile irrasyonel sayılar aynı mı?