Rasyonel sayıları sayı doğrusunda gösterirken iki tam sayıya bakılır:
Ayrıca, payı paydasına eşit veya payı paydasından büyük olan rasyonel sayılar , pozitifse 1'in sağında, negatifse -1'in solunda yer alır
Bir tam sayılı kesir sayı doğrusu üzerinde gösterilirken, pozitif tam sayılı kesirler tam kısmında yazan sayı ile bu sayının sağında, negatif tam sayılı kesirler ise tam kısmında yazan sayı ile bu sayının solunda gösterilir
Hayır, rasyonel sayılar ve tam sayılar aynı küme değildir. Tam sayılar, doğal sayılar ile bunların negatif değerlerinden oluşan sayı kümesidir. Özetle: - Tam sayılar (Z): Z = {…, -3, -2, -1, 0, 1, 2, 3, …}. - Rasyonel sayılar (Q): Q = {a/b | a, b ∈ Z, b ≠ 0}. İlişki: - Tam sayılar, rasyonel sayılar kümesinin bir alt kümesidir (Z ⊂ Q).
Rasyonel sayılar, sayı doğrusunda şu şekilde gösterilir: Pozitif rasyonel sayılar, 0'ın sağ tarafında yer alır. Negatif rasyonel sayılar, 0'ın sol tarafında yer alır. Payı paydasından küçük olan pozitif rasyonel sayılar, 0 ile 1 arasında yer alır. Payı paydasından küçük olan negatif rasyonel sayılar, 0 ile -1 arasında yer alır. Payı paydasına eşit veya paydasından büyük olan pozitif rasyonel sayılar, 1 ve 1'in sağında yer alır. Payı paydasına eşit veya paydasından büyük olan negatif rasyonel sayılar, -1 ve -1'in solunda yer alır. İrrasyonel sayılar, iki sayının oranı şeklinde yazılamadığından, sayı doğrusunda farklı yöntemlerle gösterilir.
Tam sayılı kesir, sayı doğrusuna şu şekilde çevrilir: 1. Verilen kesir, kesir kısmı basit olan bir tam sayılı kesre dönüştürülür. 2. Kesrin tam sayı kısmı (a) ise, sayı doğrusunda a ile a + 1 arasını paydadaki sayı kadar parçaya ayırmak gerekir. 3. a noktasından, kesrin payı kadar sağa ilerlenir. Örneğin, 114\(\frac{11}{4}\) kesri tam sayılı kesre dönüştürüldüğünde 234\(\frac{3}{4}\) kesri elde edilir. Tam sayılı kesirler, hem tam sayılı kesir olarak hem de bileşik kesre çevrilerek de kullanılabilir.
Tam sayı ve rasyonel sayı arasındaki temel fark, tam sayıların sadece tam değerleri (örneğin, -5, 0, 3) ifade etmesi, rasyonel sayıların ise tam sayıları ve virgüllü değerleri (ondalık sayılar) kapsamasıdır. Rasyonel sayılar, iki tam sayının birbirine oranı şeklinde yazılabilir (a/b, b ≠ 0). Özetle: - Tam Sayılar (Z): -5, 0, 3 gibi tam değerleri ifade eder. - Rasyonel Sayılar (Q): Tam sayıları ve 1,35, -3,98 gibi virgüllü değerleri kapsar.
M.7.1.2.1. Rasyonel sayıları tanır ve sayı doğrusunda gösterir ifadesi, 7. sınıf matematik dersi kazanımlarından biridir. Bu kazanıma göre öğrenciler: Rasyonel sayıları tanır. Rasyonel sayıları sayı doğrusunda, payda kadar bölünerek pay kadar alınarak gösterir. Negatif rasyonel sayıların, sayı doğrusunun sıfırın solunda; pozitif rasyonel sayıların ise sıfırın sağında yer aldığını öğrenir. Rasyonel sayıda tam kısım varsa, önce tam kısım kadar ilerleyip sonra karşılaşılan yeni bütünde payda kadar bölünerek pay kadar almayı öğrenir.
Rasyonel sayılar, tam sayıları kapsar. Çünkü her tam sayı, paydasına 1 yazılarak bir rasyonel sayı olarak ifade edilebilir.
Sayı doğrusu, tam sayılarla şu şekilde çizilebilir: 1. Eksenlerin Belirlenmesi: Yatay eksen seçilir ve bu eksen üzerine bir başlangıç noktası yerleştirilir. 2. Sayıların Yerleştirilmesi: Tam sayılar, başlangıç noktasından itibaren belirli bir birim uzunluğunda sağa veya sola doğru yerleştirilir. Pozitif tam sayılar sağa, negatif tam sayılar ise sola doğru yerleştirilir. 3. İşaretlerin Eklenmesi: Her tam sayının yanına, sayının pozitif veya negatif olduğunu belirten bir işaret (artı veya eksi) eklenir. Örnek: (+1) + (+3) işleminin sayı doğrusunda gösterimi: -6 -5 -4 -3 -2 -1 0 +1 +2 +3 +4 +5 +6 +7 +8 Bu çizimde, (+1) ve (+3) sayıları sağa doğru yerleştirilmiştir. Sayı doğrusu çizimi için aşağıdaki kaynaklar kullanılabilir: phet.colorado.edu sitesinde "Sayı Doğrusu: Tam Sayılar" simülasyonu bulunmaktadır. orduodm.meb.gov.tr sitesinde tam sayılarla toplama ve çıkarma işlemlerinin sayı doğrusunda gösterimini içeren bir PDF dosyası mevcuttur.
Eğitim
Sentrozom ve lizozom ilkel bitki hücrelerinde bulunur mu?
Sera gazları ve sera etkisi nasıl oluşur?
Sayı kümelerinin kapalılık özellikleri nelerdir?
Rüzgar hangi kuvvetle hareket eder?
Sakrum nedir?
SDÜ intihal oranı kaç olmalı?
Saf maddelerdir bileşik mi element mi?
Proteinlerin denatürasyonu için hangi yöntem kullanılır?
Röntgen kim tarafından icat edildi?
Sanal kampüs nedir?