Toplumsal yasalar , toplumu ilgilendiren ve toplum içindeki bireylerin uymak zorunda olduğu yasalardır. Göçler, toplumsal yasalara örnek olarak verilebilir; kıtlık, susuzluk veya işsizlik gibi nedenlerden dolayı toplum içinde yer alan bireyler toplu olarak göç edebilir
Doğal yasalar ise, toplumun her ferdinin sahip olduğu ve devletler tarafından esirgenemeyecek olan bazı temel haklardır. Çağdaş doğal hakların kökeni, antik ve Orta Çağ dönemlerinde gelişen doğal hukuk kuramına dayanır. Doğal yasa anlayışına göre, hukuk kuralları doğada bulunur ve insanlar bunları akıllarıyla keşfedebilir
Doğal yasaların bazı örnekleri şunlardır:
10 toplumsal yasa örneği: 1. Eğitim alınması. 2. Bireyler arasındaki eşitsizliklerin giderilmesi. 3. Gelirin adil bir şekilde pay edilmesi. 4. Zor şartlar dahilinde göç etmek durumu. 5. Hukuk kurallarının adil olarak uygulanması. 6. Deprem sonucunda insanların başka yere göç etmesi. 7. Gelir dağılımının eşit olmadığı toplumlarda toplumsal barışın bozulması. 8. Gelenek, görenek, örf ve adetlerin uygulanması. 9. Sınıf ayrıcalıklarının oluşturulmaması. 10. Sağlık ihtiyacının şart gözetmeksizin karşılanması.
Toplumsal ve ahlaki kurallar arasındaki temel farklar şunlardır: Kaynağı: Toplumsal kurallar (etik), toplumun kabul ettiği doğrulara dayanır ve çoğunluğun kabullendiği davranışları ifade eder. Ahlaki kurallar, bireyin içsel değerleri ve vicdanıyla ilgilidir; evrensel bir doğruyu arar. Yaptırım: Toplumsal kuralların yaptırımları, toplumdan gelen kınama gibi manevi tepkilerdir. Ahlaki kuralların yaptırımları ise kişinin kendi vicdanında hissettiği pişmanlık veya toplumda görülen ayıplama ve kınamadır. Kapsamı: Toplumsal kurallar, toplumun tamamını kapsar. Ahlaki kurallar, bireyi kapsar. Yazılı olup olmaması: Toplumsal kurallar, genellikle yazılı kurallardır. Ahlaki kurallar, yazılı olmayan kurallardır.
Toplumsal ilişkileri belirleyen bazı unsurlar şunlardır: Dil: İnsanların iletişim kurmasını sağlar ve toplumun ihtiyaçlarından doğar. Düşünce: Bireylerin toplum içindeki düşünce kalıpları ve dünya görüşleri. Kültür: Toplum içinde kazanılan inanç, davranış ve düşünce kalıpları. Toplumsal yapı: Statüler, normlar, örf ve âdetler gibi unsurların etkileşimleri. Sosyal kurallar: Ahlak, hukuk, din ve görgü kuralları gibi toplumun düzenini sağlayan kurallar. Bireyler arası ilişkiler: Birincil ve ikincil ilişkiler, sosyal dayanışma gibi faktörler.
Doğal hukuk, içeriği doğal olarak var olan, her şeyin üzerinde (her zaman ve her yerde) geçerliliğe sahip bir hukuk olarak tanımlanabilir. Tarihsel gelişimi: Antikçağ: Platon ve Aristoteles, mutlak bir adalet ölçütünün bulunduğunu savunmuştur. Ortaçağ: Cicero, doğal yasa kavramını temel hukuk normu olarak kabul ederek Avrupa doğal hukuk teorisinin temelini şekillendirmiştir. Modern dönem: Grotius ve Pufendorf gibi düşünürlerin çalışmalarıyla modern doğal hukuk anlayışı şekillenmiştir. Doğal hukuk, etiğin konusu olan soyut adalet anlayışını hukukun nihai amacı olarak görür ve insanların doğuştan özgürlük, eşitlik, yaşama hakkı gibi temel haklara sahip olduğunu savunur.
Toplumsal faktörler şunlardır: Ekonomik faktörler. Kültürel faktörler. Demografik faktörler. Siyasi ve hukuksal faktörler. Teknolojik faktörler. Doğal çevre faktörleri.
Toplumsal kuralların olmaması, toplumda düzensizlik, kaos ve sosyal çatışmaların artmasına yol açar. Bazı olumsuz etkiler: Güvenlik sorunları: Suç oranları artar ve bireyler kendilerini korumak zorunda kalır. Adalet ve eşitlik sorunları: Güçlü olanlar zayıfları ezebilir, hukuki koruma zayıflar. Ekonomik istikrarsızlık: Yatırımlar azalır, verimlilik düşer. Kültürel erozyon: Ortak değerler zayıflar. Sosyal duyarsızlık: Bireyler topluma karşı duyarsız hale gelir, işbirliği ve dayanışma azalır. İletişim sorunları: Yanlış anlamalar ve çatışmalar artar.
Yasa, devletin yasama organınca konulan ve herkesin uymak zorunda olduğu, uyulmadığında yaptırımlarla karşılaşılabilecek kurallardır. Ayrıca, yasa terimi şu alanlarda da kullanılır: Felsefe: Olaylar arasında düzenli bir bağıntıyı tespit eden ve bir şeyin zorunlu olduğunu dile getiren genel önerme. Sosyoloji: Toplumsal hayat içinde kendiliğinden oluşan ve uyulması toplum içinde yaşamanın bir mecburiyeti olan alışkanlıklar bütünü. Fizik: Çok sayıda deney ve gözlemlerden sonra, aynı şartlarda aynı sonuçları verdiği kesin olarak belirlenen durum.
Hukuk
Toplumsal ve doğal yasalar nelerdir?
Telefon görüşme kaydı ne zaman geçerli olur?
Tehir-i icra teminatını kim belirler?
TCK'nın 221 maddesi nedir?
Tehdit suçunda şikayetten vazgeçme nasıl yapılır?
TCK'nın 134 ve 135 maddeleri nelerdir?
Ticari elektronik izni ne demek?
Tevdii mahkeme ne demek hukuk?
Teskeri almak için ne yapmalı?
Taşınmazın cinsinin değiştirilmesi tapuda satış sayılır mı?
Temlik eden ve temlik alan kimlerdir?
TCK 53 maddesi cezası paraya çevrilir mi?
Totaliter ne demek?
TikTok'un sahibi neden Amerika değil?
Tek göz kaybı yüzde kaç rapor alır?
Tevkil ne demek?
Tebligat aynı konutta oturan kişiye yapılırsa ne olur?
Telegram Türk Memleket Meselesi nedir?
Teşvik süresi bitince ne olur?
Tehlikeli madde etiketi nasıl olmalı?
TCK 178 ve 179 3 maddeden iddianame hazırlandı ne demek?
TCK yardım etme kaç yıl?
TCK'nın 78 ve 79 maddeleri hangi suçlara ilişkindir?
Tecziye cezası nasıl verilir?
Tilki İpucu neden kaldırıldı?
Tebligatta imzadan imtina ne demek?
TCK 86/2, 86/3.e, 53, 58 nedir?
TCK 102 nedir?
TMK madde 166'ya göre boşanma şartları nelerdir?
Terhis tarihi ne anlama gelir?
Totaliter baskıcı rejim ne demek?
Tedbir kararı 175/1 madde nedir?
Tedavülde olmak ne demek hukuk?
TCK 188 6 etkin pişmanlık nedir?
Taşınır işlemler nelerdir?
Tevkil işlemi nasıl yapılır?
Tensip Zaptında duruşma günü nasıl öğrenilir?
Tekirdağ icra daireleri nereye taşındı?
Taşınma nedeniyle işten ayrılan tazminat alabilir mi?
Telif ve fikri mülkiyet arasındaki fark nedir?