Sürekli temellerde etriye sayısı, temel genişliğine göre değişir:
Bu uygulamada, etriye kol uzunlukları dikkate alınmaz, sadece temel genişliği dikkate alınır
Kolon enine donatı hesabı için aşağıdaki adımlar izlenebilir: 1. Etriye Çizimi: Kolon enine donatı hesabında etriyenin açılımlı çizimi yapılır. 2. Sayısal Değerler ve Bilgiler: Kolon ve etriye çizimine ait sayısal değerler ve bilgiler gösterilir. 3. Çizim Kalınlaştırmaları: Gerekli çizim kalınlaştırmaları yapılarak çizim tamamlanır. Pursantaj Hesabı: Esas demir en kesit alanının, kolon beton en kesit alanı içinde kapladığı alan hesaplanır. Hesaplama Kaynakları: TBDY 2018: Betonarme taşıyıcı sistem elemanlarının minimum ve maksimum donatı oranlarını belirler. TS500: Etriye için gereken minimum donatı oranını tanımlar. Kolon enine donatı hesabı, karmaşık bir süreç olabileceğinden, bir uzmana danışılması önerilir.
10'luk etriye, en fazla 10 cm aralıklarla atılır. Etriye aralığı, yapıdaki elemanın yüklenme türüne (kolon, kiriş) ve etriyeden beklenen işleve (basit etriye, zarf donatısı) bağlı olarak değişir.
Etriye kol aralığı en fazla, etriye çapının 25 katı kadar olabilir. Ayrıca, kolon orta bölgesinde etriye aralığı şu koşulları sağlamalıdır: En küçük enkesit boyutunun yarısından ve 200 mm’den daha büyük alınmamalıdır. Kiriş etkili yüksekliğinin 1/4’ünü, en küçük boyuna donatı çapının sekiz katını ve 150 mm’yi aşmamalıdır.
Kolonda etriye sıklığı, kolonun sarılma bölgelerinde şu şekilde belirlenmelidir: Kolon alt ve üst uçlarında: Sarılma bölgelerinin her birinin uzunluğu, döşeme üst kotundan yukarıya doğru veya kolona bağlanan en büyük kirişin alt yüzünden başlayarak aşağıya doğru ölçülmek üzere, kolon serbest yüksekliğinin 1/6'sından, kolon en büyük kesit boyutunun 1,5 katından ve 500 mm'den daha küçük olmamalıdır. Kolon orta bölgesinde: Etriye, çiroz veya spiral aralığı, en küçük kesit boyutunun yarısından ve 200 mm'den daha büyük olmamalıdır. Etriye kolları arası yatay mesafe: Etriyenin çapının 25 katından daha büyük alınmamalıdır. Ayrıca, kolon bindirme ve sarılma bölgelerindeki etriye aralığı, kısa kenarın üçte biri (bmin/3) veya 15 cm değerlerinden hangisi daha güvenli bölgede kalıyorsa o değer tercih edilmelidir. Etriye sıklığının belirlenmesinde Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği gibi yönetmeliklerdeki sınırlara dikkat edilmelidir.
Temelde donatı detayı oluşturmak için aşağıdaki adımlar izlenir: 1. Statik ve mimari projelerin incelenmesi. 2. Metraj çalışması. 3. Donatıların hazırlanması. 4. Alt donatıların imalatı. 5. Kancaların ve gönyelerin yapılması. 6. Kolon ve perde köşe noktalarının işaretlenmesi. 7. Kolon donatılarının yerleştirilmesi. Donatı detaylarının çiziminde ise ideCAD gibi yapı bilgi modellemesi (BIM) yazılımları kullanılabilir. Donatı detayı oluşturma süreci, projenin karmaşıklığına ve kullanılan yöntemlere göre değişiklik gösterebilir.
Etriye aralığı, elemanın yapıdaki zorlanma şekline ve etriyeden beklenen işleve bağlı olarak değişir. Kolonlarda etriye aralığı için bazı koşullar: Sarılma bölgelerinde etriye aralığı, en küçük kesit boyutunun 1/3'ünden, 150 mm'den daha büyük, boyuna donatı çapının altı katından daha büyük, 50 mm'den daha küçük olmamalıdır. Kolon orta bölgesinde etriye, çiroz veya spiral aralığı, en küçük enkesit boyutunun yarısından ve 200 mm'den daha büyük alınmamalıdır. Kirişlerde etriye aralığı için bazı koşullar: Sarılma bölgesi boyunca özel deprem etriyeleri kullanılmalıdır. İlk etriyenin kolon yüzüne uzaklığı en çok 50 mm olmalıdır. Etriye aralıkları, kiriş etkili yüksekliğinin 1/4'ünü, en küçük boyuna donatı çapının sekiz katını ve 150 mm'yi aşmamalıdır. Etriye aralığı, montajı, beton dökümü ve uygun şekilde yerleştirilmesini sağlayacak ölçüde aralıklı olmalıdır.
Temel beton, yapıların zeminini sağlamlaştırmak için kullanılan beton türüne verilen addır. Bu beton türü genellikle bina temelleri, köprü ayakları ve sulu alanlarda tercih edilir.
Teknoloji
